სოციალურ ქსელში დოკუმენტური ფილმის სარეკლამო პოსტერი მანიპულაციურად ვრცელდება
მოკლედ საკითხავი
ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელებული პოსტერის ფოტოზე დაყრდნობით, გამავრცელებელი ამტკიცებს, რომ პოსტერის შინაარსი ასახავს გერმანული საზოგადოების დამოკიდებულებას ბავშვების ყოლის საკითხზე.
ღია წყაროებში ძიება აჩვენებს, რომ პოსტერი დოკუმენტური ფილმის რეკლამას წარმოადგენს.
ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელდა გერმანულენოვანი პოსტერის ფოტო, რომელზეც ვხედავთ წარწერას შეკითხვის ფორმით "Zukunft oder Klimakiller?" (გერმანულიდან: "მომავალი თუ კლიმატის მკვლელი?"). პოსტერზე ქალია ასახული ორ მცირეწლოვან ბავშვთან ერთად (დაარქივებული ბმული). პოსტერზე დაყრდნობით გამავრცელებელი ამბობს "ადამიანი არის მათთვის ნახშირბადი რომლის შემცირებასაც ცდილობენ.ეს არის მათი კლიმატის ცვლილება." პოსტერის გარდა გამავრცელებელი ასევე პოსტავს ხელოვნური ინტელექტის მიერ მოწოდებული პასუხის ფოტოანაბეჭდს მის შეკითხვაზე თუ საიდან გაჩნდა ტერმინი "კლიმატის მკვლელი" ბავშვებთან მიმართებაში.
გავრცელებული ინფორმაციის სანდოობის გადამოწმება თავად პოსტერის ფოტოდან შეგვიძლია დავიწყოთ. პოსტერის ქვედა ნაწილში ვხედავთ დამატებით წარწერებს - Re: Wie wir ticken, Reportagen aus Europa, Mo-Fr 19:40 und 24/7 auf arte.tv (გერმანულიდან "Re: როგორ ვმოქმედებთ, რეპორტაჟები ევროპიდან, ორშაბათი პარასკევი 19:40 და 24/7 arte.tv-ზე").
აღნიშნულიდან აშკარაა, რომ პოსტერი გადაცემის რეკლამაა. გადაცემას Re: ჰქვია და ის ფრანკო-გერმანულ არხ Arte-ზე გადის, როგორც პოსტერზე აღწერილია ყოველ სამუშაო დღეს 19:40-ზე და ასევე ხელმისაწვდომია არხის ინტერნეტ პორტალზე. ვებსაიტზე გადაცემა საკუთარ თავს შემდეგნაირად ახასიათებს: "ახლოდან, ავთენტური, ნამდვილი: ადამიანებთან ერთად, რომლებიც ამ ყველაფრის ცენტრში არიან. სულ 30 წუთში Re: მაყურებელს საშუალებას აძლევს ჩაეფლოს ცხოვრების სხვადასხვა სტილში და მათ თვალწინ აცოცხლებს ევროპის მრავალფეროვნებას."
გადაცემის კონკრეტულ სერიას, რომლის პოსტერიც ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელდა ჰქვია: "Re: Kinderlos dem Klima zuliebe?" (გერმანულიდან: "უშვილო კლიმატის გამო?"). აღნიშნული სერიის რეკლამას არხის ფეისბუქ გვერდზეც ვხვდებით 2020 წლის 22 სექტემბერს (არქივი). მოკლე ვიდეოში, რომელიც რეკლამის სახით არის გამოყენებული, ვხედავთ სწორედ პოსტერზე ასახულ ქალბატონს და ორ ბავშვს.
აღსანიშნავია, რომ გადაცემა სწორედ იმ საკითხს აშუქებს, რომელიც ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელებული პოსტის მეორე ფოტოზე, ხელოვნური ინტელექტის მიერ მოწოდებულ პასუხშია განხილული, კერძოდ კი ბრიტანეთში არსებულ Birthstrike მოძრაობას, რომლის წევრებიც კლიმატის ცვლილების წინააღმდეგ საბრძოლველად ბავშვების ყოლაზე უარს ამბობენ.
მსგავსი შინაარსის პოსტები ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში წარსულშიც გავრცელებულა და შესაბამისად ავტორიტეტულ მედია ორგანიზაციებს AFP-ს და Euronews-ს ამ საკითხზე ფაქტების გადამოწმების სტატიებიც აქვთ დაწერილი.