სოციალურ ქსელში ხანშიშესული ფრანგი წყვილის ხელოვნური ინტელექტით გენერირებული ან რედაქტირებული ფოტოები გავრცელდა.
მოკლედ საკითხავი
ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელებული პოსტის ავტორის მტკიცებით, პოსტზე თანდართული ფოტოები ასახავს ხანშიშესულ ფრანგ ცოლ-ქმარს, რომლებიც საფრანგეთში ამჟამად მიმდინარე საპროტესტო აქციების მონაწილეებმა გაძარცვეს.
თანდართული ფოტოებისა და ღია წყაროების ანალიზი მიუთითებს, რომ ფოტოები ხელოვნური ინტელექტის მიერ გენერირერბული ან რედაქტირებულია.
ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელდა რამდენიმე პოსტი თანდართული ფოტოებით (1; 2; 3), რომელთა მტკიცებითაც, ფოტო საფრანგეთში ამჟამად მიმდინარე საპროტესტო აქციების მონაწილეების მიერ ხანშიშესული ფრანგი ცოლ-ქმრის გაძარცვასა და ქუჩაში გაშისშვლებას ასახავს. (დაარქივებული ბმული 1; 2; 3).
ქართულ ფეისბუქ სივრცეში გავრცელებული ფოტოები საკმაოდ ბუნდოვანი და ცუდი ხარისხისაა, რაც მათ ანალიზს ართულებს. შესაბამისად გასაანალიზებლად "ჯეოფაქტსმა" ბრიტანული მედია საშუალების, Daily Mail-ის მიერ გამოქვეყნებულ სტატიაში არსებული უფრო მაღალი ხარისხის ფოტო გამოიყენა.
გავრცელებული ფოტოს მარტივი დათვალიერება არაერთ უზუსტობას გვიჩვენებს, რაც ხელოვნური ინტელექტის მიერ გენერირებულ ფოტოებს ხშირად ახასიათებს.
ფოტოზე ასახული ქალბატონის მარცხნივ თითქოს ორი პიროვნება დგას, რადგან ვხედავთ ორ თავს და ზოგადად ტანის ორ ზედა ნაწილს, თუმცა ფოტოს ქვედა ნაწილი მხოლოდ ორ ფეხს აჩვენებს. თავად ქალბატონის მარცხენა ფეხზე დაკვირვებისას ისეთი შთაბეჭდილება იქმნება, რომ მისი რეზინის საზაფხულო ფეხსაცმლის ძირი მის ფეხს არანაირად არ უკავშირდება და ის უბრალოდ ძირებზე დგას.
ფონად მდგარი პიროვნებების სახეები და სხეულები უცნაური ფორმისაა - ორი ადამიანის თავი თითქოს ერთმანეთსაა შერწყმული, ხოლო მესამე ადამიანი არაბუნებრივად დაბალი ჩანს და მისი ფეხებს საერთოდ ვერ ვხედავთ, როცა პოზიციონირების გათვალისწინებით უნდა ჩანდეს.
უცნაურად გამოიყურება ფოტოს მარჯვენა კუთხეში მდგარი შავებში ჩაცმული მამაკაციც - მისი ხელები არაბუნებრივი ფორმის და პოზიციის მქონეა და ისეთი შთაბეჭდილება იქმნება, რომ მას მხოლოდ ცალი ფეხი აქვს, რომელიც მისი დგომის მიმართულებას არ ემთხვევა. მამაკაცის გვერდით მდგარ დაბალ ბოძზე ვხედავთ კაშკაშა თეთრ წერტილებს, რომლებიც ნაკლებად შეესაბამება არეკლილ სინათლეს და უფრო მეტად ვიზუალურ უზუსტობას ჰგავს.
ფოტოს მარცხენა ზედა კუთხეში პატარა სამკუთხედია გამოყოფილი გაუგებარი სქელი თეთრი ხაზით და ეს ნაწილი საერთოდ არ ჯდება დანარჩენი ფოტოს კომპოზიციაში.
ზემოთ აღწერილი უზუსტობები ამძაფრებს ეჭვს, რომ ფოტო რეალური არ არის და ხელოვნური ინტელექტით შექმნილი/დამუშავებული ან სხვა მხრივ გრაფიკულად მანიპულირებულია.
ფოტოების ნამდვილობა ავტორიტეტულმა ფრანგულმა მედია საშუალებამ France 24 გადაამოწმა (არქივი) და ასევე მივიდა დასკვნამდე, რომ ისინი ხელოვნური ინტელექტის მიერაა გენერირებული. მათ თავდაპირველად გავრცელებული ფოტოების ანალიზით დაასკვნეს, რომ ისინი OpenAI ხელსაწყოებითაა შექმნილი, რაც ფოტოში SynthID ციფრული ანაბეჭდის (ე.წ. Watermark) არსებობით განსაზღვრეს. ისინი ასევე ამახვილებენ ყურადღებას მთელ რიგ ვიზუალურ უზუსტობებზე, რომლებიც ფოტოებში ჩანს. გამოცემის თანახმად, აღნიშნული ფოტოს პირველწყარო პროისრაელური ანგარიში Infos-Israel.news იყო, რომელმაც მასალა 17 ოქტომბრის გვიან საათებში გამოაქვეყნა.
შესაძლებელია, რომ აღნიშნული ფოტოების გავრცელება რეალურად მომხდარ ინციდენტს მოჰყვა. როგორც ფრანგული მედია იუწყება, 17 ოქტომბერს ფრანგმა ჟურნალისტმა დომინიკ რიზემ (Dominique Rizet) BFMTV-ის ეთერში განაცხადა, რომ 80 წლის წყვილს პარიზში თავს დაესხნენ, გაძარცვეს და ქუჩაში თითქმის შიშვლები დატოვეს. France 24-ი რიზეს დაუკავშირდა და გამოცემის თანახმად, მისი თქმით, ინფორმაცია შაბათს, საღამოს 8:47 საათზე, პოლიციის წყაროსგან მიიღო და ინფორმაციას „დადასტურებული“ უწოდა. გამოცემის თანახმად, ფრანგული გაზეთის Libération-ის ფაქტების გადამოწმების სამსახური CheckNews პარიზის პროკურატურას დაუკავშირდა. თუმცა, ორშაბათის მდგომარეობით, სავარაუდო ინციდენტიდან დაახლოებით 48 საათის შემდეგ, პროკურატურამ შემთხვევის დადასტურება ვერ შეძლო.
დეტალები დაზუსტებული არ არის, თუმცა, როგორც France 24- იტყობინება, 20 ოქტომბრის პარიზის 12:00 მონაცემებით, სავარაუდო თავდასხმა ოფიციალური წყაროებითაც დასტურდება, თუმცა, პროკურატურის განცხადება ხელმისაწვდომი არ არის.
