სოციალურ ქსელში გავრცელდა ვიდეო ( 1, 2 ) (დაარქივებული ბმული), რომელშიც ვიდეოს ავტორი ოპოზიციური პარტიების მიერ ევროკავშირის უმაღლეს წარმომადგენელს საგარეო საქმეთა და უსაფრთხოების საკითხებში, ჯოზეფ ბორელსა და ევროკავშირის ქვეყნების საგარეო საქმეთა მინისტრებთან გაგზავნილ წერილთან დაკავშირებით საუბრობს. ვიდეოში, რომელიც თავდაპირველად TikTok-პლატფორმაზე გამოქვეყნდა, ავტორი ამბობს, რომ ოთხი ოპოზიციური პარტიის მიერ „ევროპარლამენტისთვის გაგზავნილ წერილში მოთხოვნილია, ევროკავშირმა შეუჩეროს საქართველოს ევროინტეგრაცია“.
რეალურად, გაგზავნილ წერილში ოპოზიციური პარტიები ევროინტეგრაციის შეჩერებას არ ითხოვენ, არამედ ისინი ევროკავშირის წარმომადგენლებს სთხოვენ, მეტი სიცხადე შეიტანონ და განაცხადონ, რომ საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი საპარლამენტო არჩევნებთან დაკავშირებით მთავრობის ქცევის გამო არის შეჩერებული. წერილის გაგზავნამდეც უკვე ცნობილი იყო, რომ საქართველოსთან მოლაპარაკებები შეჩერებულია. კერძოდ, პროცესის შეჩერების თაობაზე გადაწყვეტილება ევროპული საბჭოს 2024 წლის 27 ივნისს მიღებულ დასკვნებში აისახა. შემდგომ ის განმეორდა არაერთ დოკუმენტში, თუ ევროკავშირის ოფიციალური წარმომადგენლების სიტყვიერ განცხადებებში. 2024 წლის 30 ოქტომბერს ევროკომისიამ ევროკავშირის გაფართოების პაკეტი გამოაქვეყნა, რომელშიც კიდევ ერთხელ ხაზგასმულია, რომ საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი დე ფაქტო შეჩერებულია. შესაბამისად, ევროინტეგრაციის პროცესის შეჩერების შესახებ ინფორმაცია წერილის გაგზავნამდე უკვე ცნობილი იყო და ამდენად, მსგავსი მოთხოვნით ოპოზიციური პარტიები ევროკავშირს ვეღარ მიმართავდნენ.
ოთხმა ოპოზიციურმა პარტიამ: „კოალიცია ცვლილებისთვის“, „ერთიანობა ნაციონალური მოძრაობა“, „ძლიერი საქართველო“ და პარტია „გახარია საქართველოსთვის“ – ევროკავშირის უმაღლეს წარმომადგენელს საგარეო საქმეთა და უსაფრთხოების საკითხებში, ჯოზეფ ბორელსა და ევროკავშირის ქვეყნების საგარეო საქმეთა მინისტრებს წერილი გაუგზავნეს და რამდენიმე მოთხოვნით მიმართეს. წერილში ვკითხულობთ, რომ საქართველოში ჩატარებულმა საპარლამენტო არჩევნებმა გადაულახავი დაბრკოლება შექმნა ევროკავშირისკენ გზაზე, რაც პირდაპირ ეწინააღმდეგება ევროკავშირში გაწევრიანების კოპენჰაგენის კრიტერიუმებს და საქართველოს კანდიდატის სტატუსის მოთხოვნებში ასახულ ფუნდამენტურ პრინციპებს. მათი განცხადებით, საერთაშორისო თანამეგობრობისგან, განსაკუთრებით ევროკავშირისგან, გადამწყვეტი ქმედებაა საჭირო. კერძოდ, პარტიები ევროკავშირს მიმართავენ შემდეგი მოთხოვნებით:
„1. ევროკავშირის ხელმძღვანელობით შეფასების/ფაქტების დამდგენი მისიის ინიციირება 2024 წლის არჩევნებში გარე და შიდა ჩარევის შესაფასებლად მომდევნო 30 დღის განმავლობაში. 2024 წლის არჩევნების ყოვლისმომცველი საერთაშორისო შეფასების ინიციირება ევროკავშირის არჩევნების შემდგომი მისიის (EFM) მეშვეობით, რომელიც მუშაობს OSCE/ODIHR-თან კოორდინაციით, რათა: ჩაატაროს არჩევნების ყოვლისმომცველი გაყალბების გამოძიება და შეაფასოს საარჩევნო ინსტიტუტების კეთილსინდისიერება.
- მოუწოდოს საქართველოს მთავრობას, საერთაშორისო შეფასებამდე არ მოიწვიოს 26 ოქტომბერს არჩეული პარლამენტის სხდომა. განმარტოს, რომ ამ პარლამენტს, მოწვევის შემთხვევაში, არ ექნება ლეგიტიმაცია, თუკი საერთაშორისო თანამეგობრობის მიერ არჩევნები თავისუფლად და სამართლიანად არ იქნება აღიარებული. ეს შეესაბამება საქართველოს კონსტიტუციის 38-ე მუხლს პარლამენტის ლეგიტიმურობის შესახებ,
- მკაფიოდ განაცხადოს, რომ საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი შეჩერებულია საპარლამენტო არჩევნებთან დაკავშირებით მთავრობის ქცევის გამო.
- შეაჩეროს ევროკავშირის დონეზე ყველა ოფიციალური კომუნიკაცია არსებულ მთავრობასთან, მათ შორის: ევროკავშირი-საქართველოს ასოცირების საბჭოს სხდომების გაუქმება, მაღალი დონის პოლიტიკური დიალოგის შეჩერება, ტექნიკური თანამშრომლობის მექანიზმების გაყინვა, სანამ არ დათანხმდებიან პროცესის საერთაშორისო ხელმძღვანელობით გამოძიებას.
- შეაჩეროს ფინანსური დახმარება მთავრობისთვის (წლიურად დაახლოებით 120 მილიონი ევრო) მანამ, სანამ გამოძიების შედეგების ცნობილი არ გახდება. ჩვენ ვთავაზობთ: საქართველოს არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და დამოუკიდებელი მედიისთვის დახმარების თანხების გადანაწილებას – სამოქალაქო საზოგადოების ორგანიზაციებისთვის პირდაპირი მხარდაჭერის მექანიზმების ჩამოყალიბებას, საგანგებო ფონდის შექმნა ზეწოლის ქვეშ მყოფი დამოუკიდებელი მედიასაშუალებებისთვის, დემოკრატიული მდგრადობისა და საარჩევნო კეთილსინდისიერების ხელშემწყობი პროგრამების მხარდაჭერას“.
წერილს ხელს აწერენ „კოალიცია ცვლილებისთვის“ ლიდერი – ნიკა გვარამია, „ერთიანობა – ნაციონალური მოძრაობის“ თავმჯდომარე – თინა ბოკუჩავა, „ძლიერი საქართველოს“ ლიდერი – მამუკა ხაზარაძე, „გახარია საქართველოსთვის“ აღმასრულებელი მდივანი – ბერდია სიჭინავა.
როგორც ვხედავთ, მესამე პუნქტში აღნიშნულია, რომ ოპოზიცია სთხოვს ევროკავშირის წარმომადგენლებს მკაფიოდ განაცხადონ, რომ საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი შეჩერებულია საპარლამენტო არჩევნებთან დაკავშირებით მთავრობის ქცევის გამო. ის ფაქტი, რომ საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი შეჩერებულია, აქამდეც ცნობილი იყო. კერძოდ, პროცესის შეჩერების თაობაზე პირველად ევროპული საბჭოს 2024 წლის 27 ივნისის დასკვნებში აღინიშნა. მასში ვკითხულობთ, რომ „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ კანონი“ წარმოადგენს უკუსვლას კანდიდატის სტატუსის რეკომენდაციაში კომისიის მიერ განსაზღვრულ ნაბიჯებთან მიმართებით. ევროპულმა საბჭომ საქართველოს მთავრობას კურსის შეცვლის გზით მისი ზრახვების განმარტებისკენ მოუწოდა, რადგან არსებული კურსი აზიანებს საქართველოს გზას ევროკავშირისკენ და დე ფაქტო იწვევს გაწევრიანების პროცესის შეჩერებას. აღსანიშნავია, რომ ევროპული საბჭოს დასკვნებზე დაყრდნობით, საქართველოში ევროკავშირის ელჩმა, პაველ ჰერჩინსკიმ დამატებითი განმარტებები გააკეთა და აღნიშნა, რომ ევროპული საბჭოს დასკვნის თანახმად, ევროკავშირის ლიდერებმა საქართველოს გაწევრიანების პროცესი შეაჩერეს.
9 ივლისს საქართველოში ევროკავშირის ელჩმა პაველ ჰერჩინსკიმ აღნიშნა, რომ „კანონი უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ აშკარა უკუსვლაა ცხრა ნაბიჯის განხორციელებასთან მიმართებით, ხოლო ანტიდასავლური, ანტიევროპული რიტორიკა სრულიად შეუთავსებელია ევროკავშირში გაწევრიანების გაცხადებულ მიზანთან… საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესი შეჩერებულია“.
ოპოზიციის მიერ წერილის გაგზავნამდე რამდენიმე დღით ადრე, კერძოდ, 30 ოქტომბერს, ევროკომისიამ გამოაქვეყნა ერთიანი ანგარიში, რომელიც ევროპული საბჭოს მიმართ კომუნიკაციასა და კანდიდატი ქვეყნების, მათ შორის საქართველოს, შეფასების ანგარიშებს მოიცავს. ანგარიში აჯამებს საქართველოს ევროინტეგრაციის გზაზე არსებულ ვითარებას და აღნიშნავს, რომ მიმდინარე წლის 28 მაისს „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ კანონის მიღებას მოჰყვა უარყოფითი პროცესები, რომლებიც არ ასახავს ხელისუფლების გაცხადებულ ერთგულებას ევროკავშირის გზაზე. ასევე ოფიციალური პირების მხრიდან ანტიევროპული რიტორიკის გაძლიერებამ საქართველოს ევროინტეგრაციის პროცესი მნიშვნელოვნად დააზიანა, რამაც გაწევრიანების პროცესი დე ფაქტო შეაჩერა. ევროკომისიის ანგარიში ასევე მიმოიხილავს საქართველოში ჩატარებული საპარლამენტო არჩევნების შესახებ ეუთო/ოდირის დასკვნებს, რომლებშიც 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნების დროს დაფიქსირებულ ხარვეზებზეა საუბარი. ანგარიშის მიხედვით, აღნიშნული ხარვეზები მიუთითებს საარჩევნო რეფორმის საჭიროებაზე, რაც უკვე ხაზგასმული იყო ადრე გაცემულ საკვანძო რეკომენდაციებში.
ევროკავშირის ელჩმა ანგარიშთან დაკავშირებით აღნიშნა, რომ საქართველოს კანდიდატის სტატუსი მიენიჭა იმის გათვალისწინებით, რომ გადაიდგმებოდა ცხრა ნაბიჯი. მისი თქმით, საქართველოს ხელისუფლების მხრიდან არ ყოფილა საკმარისი პოლიტიკური მზაობა აუცილებელი რეფორმების განსახორციელებლად: „დღეს, ერთი წლის შემდეგ, სამწუხაროდ, ბევრი არაფერი გვაქვს საზეიმო. საქართველოს მთავრობის მოქმედების კურსის გამო, ევროკავშირის ლიდერებმა საქართველოს გაწევრიანების პროცესი შეაჩერეს. ის შეჩერებული იქნება იქამდე, სანამ საქართველო ევროკავშირისგან, ჩვენი ღირებულებებისა და ჩვენი პრინციპებისგან დაშორებას გააგრძელებს“.
ამდენად, მტკიცება, რომ ოპოზიციური პარტიების წარმომადგენლები ევროკავშირს სთხოვენ, შეუჩეროს საქართველოს ევროინტეგრაცია, ტყუილია. წერილის გაგზავნამდეც უკვე ცნობილი იყო, რომ ევროკავშირთან საქართველოს გაწევრიანების პროცესი დე ფაქტო შეჩერებულია. ამდენად, ოპოზიციურ პარტიებს მსგავსი მოთხოვნა ვერ ექნებოდათ, რადგან ქვეყნის ევროინტეგრაციის პროცესი უკვე შეჩერებულია და ამის შესახებ ინფორმაცია, ჯერ კიდევ 27 ივნისს გახდა ცნობილი.